Van appjes checken, je boodschappen bestellen, mail checken, filmpjes kijken tot eindeloos scrollen: schermen zijn niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven. Niet gek dus dat ‘gezond schermgebruik’ dit jaar een speerpunt is van de GGD Flevoland. Wij zochten uit wat volgens het Nederlands Jeugd Instituut (NJI) nou gezond schermgebruik is voor onze jonge kinderen.

Gezond schermgebruik: wat en hoe?

Het is een veel gestelde vraag: hoeveel schermtijd is verantwoord voor een kind? Het antwoord is niet alleen hoeveel tijd, maar ook wat er op het scherm gebeurt en hoe het past in de rest van de dag.

Richtlijnen per leeftijd

Volgens de NJI gelden grofweg de volgende grenzen:

• 0–2 jaar: liever geen schermtijd.
• 2–4 jaar: maximaal circa 30 minuten verdeeld over de dag.
• 4–8 jaar: ongeveer 1 uur per dag.
• 8–10 jaar: maximaal circa 1,5 uur.
• Vanaf 10–12 jaar: zo’n 2 uur per dag.

Waarom dit belangrijk is

Voor jonge kinderen zijn spelen, bewegen, slapen en direct contact met anderen van groot belang, schermtijd kan deze andere activiteiten verdringen. Ook: niet alle schermtijd is gelijk. Samen kijken of samen gebruiken is veel leerzamer dan passief kijken.

Praktische tips

• Maak duidelijke afspraken: bijvoorbeeld wanneer en hoelang het scherm aan mag. Betrek het kind of de gastouder hierbij, zodat het begrip en draagvlak krijgt.
• Verdeel schermmomenten: in plaats van één lang blok, kun je korte momenten (bijv. 10–15 minuten) verspreiden gedurende de dag. Voor jonge kinderen werkt dit beter.
• Kies inhoud samen: Kies media die passen bij de leeftijd en waar je eventueel samen naar kijkt. Dit maakt het interactief en leerzaam.
• Zorg voor balans: Zorg dat er voldoende tijd is voor buiten spelen, vrij spel, rust en slaap. Het schermgebruik mag niet alle andere activiteiten in de weg staan.
• Geef zelf het goede voorbeeld: Als opvoeder of gastouder laat je zien hoe je bewust met schermen omgaat. Kinderen pikken je gedrag snel op.
• Leg extra nadruk op schermvrij voor het slapen gaan: Bij oudere kinderen leidt schermgebruik vlak voor het slapen tot meer slaapklachten.

Voor gastouders in de praktijk

Als gastouder kun je alvast handelen door bijvoorbeeld:

• een schermtijdvrije zone in te richten (bv. tijdens het spel buiten of lunch).
• samen met het gezin/ouders afspreken welke schermmomenten gelden tijdens opvangdagen.
• actief mee te kijken met jonge kinderen en daarna over het filmpje of spel praten: “Wat vond jij grappig?” of “Wat gebeurde er?”

Tot slot

Er bestaat geen one-size-fits-all regel, maar met de richtlijnen van het NJI heb je een goed startpunt. Het belangrijkste: kwaliteit boven kwantiteit, balans in de dag en samen kijken of gebruiken. Door bewuste keuzes te maken, help je kinderen veilig en gezond opgroeien in een schermrijke wereld.

Bron van informatie: Nederlands jeugd instituut.